مازندران و تاريخ
مقدمه کتاب در دست انتشار
بر آمدن کلیله و دمنه /گوهرتابناک فرهنگ مازندران باستان، ایران
كد مطلب: 148 -   تعداد بازديد: 396 -  جمعه 1 اسفند 1399
درویش علی کولاییان
 
کلیله و دمنه کتابی است که شهرت جهانی دارد و آن را برخاسته از کشور هـنـد قلمداد می کنند. شاید عجیب باشد اگر بگوییم از دیرباز فقط این ایرانیان بوده اند که مطابق تعبیر خود از متنی کهن1، کلیله را به هندوستان ، کشوری در شبه قاره هند نسبت داده اند . جستجوی طولانی شرقشناسان برای یافتن سابقه یی از کلیله در کشور هند، اساساً مبتنی بر چنین تعبیری بوده است 2 . شرقشناسان از اوائل قرن نوزده تا به امروز به دنبال سابقه یی مستقیم برای کلیله در هند بوده طی این مدت هیچ زمان این گمان را به خود راه ندادند که چنین گزارشی از سوی ایرانیان ، ممکنست جایی برای تردید داشته باشد لذا با یک فرضیه نادرست به تلاش جهت یافتن کتابی و سابقه یی مکتوب در پیوند مستقیم با کلیله در هند ، ادامه دادند و تاکنون آنها به شواهدی محکم دست نیافته اند و جز فرض و احتمال چیزدیگری برایشان باقی نمانده است3 بر اساس یافته های ما ، چنین نسبتی ، این که کلیله از هندوستان آمده است ، یک اشتباه بزرگ تاریخی محسوب میشود . شواهد حاکی است کلیله برآمده از مازندران باستانست ؛  همان مازندران که ایالتی خود مختار متعلق به ایران عهد اشکانیان و عهد ساسانیان بوده است . همان شواهد نیز  نشان میدهند، ناحیه ای عمده از مازندران امروز در عصر کهن، موسوم به هندوستان 4 و زبان محلی مردمش مطابق سندی تاریخی که بدان اشاره خواهیم نمود ، به هندی موسوم بوده است ،  هندی شمردن کتاب و دادن نام هندی به زبانی که با آن نوشته شد همه به همین خاطر بوده است سعی ما است تا با استفاده از مستندات تاریخی و تحقیقات میدانی ، این واقعیت مهم و تاریخی را پیش چشم همگان بگذاریم .
 .
ادامه مطلب

نگاهی تازه به روایت های شاهنامه از مازندران !
كد مطلب: 146 -   تعداد بازديد: 437 -  شنبه 20 دي 1399
درویش علی کولاییان
نام کمتر جایی در شاهنامه چون مازندران1 تکرار شده است . هفت خوان رستم 2،  تماماً به مازندران مربوط است ، مایه تعجب است بعضی بزرگان شاهنامه پژوه در باره موقعیت مازندران و جغرافیای تاریخی آن هنوزهم گاهی تردید می کنند3. زمان و تاریخ رویداد های هفت خوان را که به مازندران مربوط است مسکوت می گذارند و با اسطوره و افسانه خواندن ماجرا از مساله عبور می کنند .

اسطوره به معنای امروزیش در زبان فارسی سابقه ای کوتاه در پشت سر دارد و معنای درست آن از افسانه متمایز است . اسطوره انگاری و یا اسطوره شناساندن بسیاری از روایات شاهنامه گاهی به معنای سردرگمی در متون کهن تاریخی است  . اگرهم روایتی را اسطوره می انگاریم نباید فراموش کنیم که از پس اسطوره ، تاریخی هست که باید آن را دانست . نمونه ای شاخص دراین زمینه همان هفت خوان رستم است .

ادامه مطلب

منشا کلیله و سر درگمی شرق شناسان
كد مطلب: 145 -   تعداد بازديد: 511 -  يكشنبه 2 آذر 1399
درویش علی کولاییان


   
آغاز این بحث اشاره ها به نکاتی چند در ارتباط بافرهنگ باستانی هند است که در دو قرن اخیر توسط گروهی پرشمار از شرق شناسان مورد توجه بوده است . در مطالعات مفصل این گروه از دانشمندان ، سنسکریت زبان باستانی مردم هند ، در مرکز توجه و آثار فرهنگی کهن به زبان سنسکریت به دقت مورد مطالعه بوده است.

دانشمند پیشگام ویلیام جونز (1746-1794)  William Jones اهمیت زبان سنسکریت را برای جهانیان مطرح نمود و دانشمند آلمانی تئودور بنفی (1881 - 1809) Theodor Benfey با کسب مهارتی مثال زدنی در گرامر زبان سنسکریت و زبانشناسی تطبیقی ، قصه ها از زبان حیوانات و پیوند آن با ادبیات هند را دنبال نمود . تلاش پی گیر این دانشمند برای دو اثر فرهنگی نام آشنا ، پنچه تنتره و کلیله، چشمگیر بوده است

.

سابقه پنچه تنتره در ادبیات کلاسیک هند به قرن دوازده میلادی می رسد و کلیله و دمنه با شش قرن سابقه بیشتر از پنچه تنتره ، از دیر باز با ترجمه های پی در پی و  با نام های متفاوت در اروپا از جمله در آلمان مقبولیت عام داشته است . چگونگی ارتباط این دو اثر با یکدیگر ، به ویژه پیدا شدن نسخه نویافته از کلیله به زبان سریانی ،  پارادوکسی با خود داشت که به اعتقاد ما عده ای از شرق شناسان را به سردرگمی کشاند . 

ادامه مطلب
تهمورث دیوبند
آرش کمانگیر شاهنامه همان تهمورث است !
كد مطلب: 142 -   تعداد بازديد: 592 -  سه شنبه 21 مرداد 1399
درویش علی کولاییان
بعضی پژوهشگران اسطوره در ایران  به جای روشنایی انداختن به تاریخ ایران ، اسطوره بافی می کنند !! گویی دوست دارند همیشه در ابهامات و توهمات ، خود را و مخاطبان خود را باقی بگذارند  . عجیب است اسطوره های بسیار کهن یونانیان از زبان هومر منشا درک و فهم  گذشته های دور اروپاییان می شود اما متن گرانقدر شاهنامه که فردوسی خود هیچ زمان آن ها را اسطوره نشمرد ، برای قلم به دستان تاریخ ما اسطوره و افسانه می شود . گویی که کمتر کسی لازم می داند آن  به اصطلاح اسطوره ها را در جایگاه تاریخی شان شناسایی کند . بله این کار به کوششی علمی نیاز دارد و پراکنده کاری هم به جایی نمی رسد . شاهدیم زحمتی کشیده شد و  کتابی پیرامون نام آرش نوشته شد  . به گزارشخبرگزاری کتاب ایران (ایبنا ) ، کتاب «آرش کمانگیر» با زیر عنوان " جای خالی داستان آرش در شاهنامه " نوشته ساقی گازرانی با ترجمه سیما سلطانی از سوی نشر مرکز منتشر شد. نویسنده در این کتاب می‌کوشد به این پرسش پاسخ دهد  که چرا  داستان کمانگیری آرش در شاهنامه نیست؟ . 
ادامه مطلب
جالب توجه علاقمندان به تاریخ !
از نسخه سریانی کلیله و دمنه تا مقدمه تاریخ ابن اسفندیار !
كد مطلب: 141 -   تعداد بازديد: 643 -  جمعه 17 مرداد 1399
درویش علی کولاییان

مطلبی که ارائه میشود در شکل کامل خود سخنی مفصل و طولانی است و در آینده منتشر خواهد شد اما اکنون سعی میشود کوتاه ،  نکته ای در خور توجه را  به خوانندگان تقدیم نمایم   .

ادامه مطلب
فخر گمشده
سخن اندر باب " کلیله "اثر افتخار آمیز مردم شمال ایران
كد مطلب: 137 -   تعداد بازديد: 1017 -  چهارشنبه 21 خرداد 1399
م.پ. جکتاجی(دوماهنامه گیله وا شماره پیاپی 160 )

«کلیله و دمنه» عنوان یکی از قدیمی ترین و معروف ترین کتاب های ادبی ایران و جهان است. مشحون از قصه های لطیف و پند آموز است که از زبان حیوانات نقل شده و درس  زندگی و اخلاق و حکمت و سیاست می دهد. این کتاب به بسیاری از زبان های مهم و زنده دنیا ترجمه شده و اقتباس های زیادی هم از آن صورت گرفته است.

 می گویند «برزویه» طبیب دربار انوشیروان آن را از هندوستان به ایران آورده و به امر شاه ساسانی از سانسکریت به فارسی میانه (پهلوی) ترجمه کرده است و البته مقدمه و  شاید چند قصه ای هم بر آن افزوده است. متجاوز از دو قرن پس از ترجمه پهلوی، ابن مقفع دانشمند شهیر ایرانی و کاتب دربار عباسیان (کشته شده به دستور خلیفه منصور  به سال 142 .ق) آن را از پهلوی به عربی فصیح برگردانده است. این ترجمه عربی بعدها مبنای ترجمه های بسیاری به زبان های دیگر شده است از جمله توسط ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند عصر سامانیان که به سفارش امیر احمد سامانی از عربی به نثر دری ترجمه شد و این ترجمه فارسی مأخذ و مرجع فردوسی در شاهنامه قرار گرفت و در واقع از قول شاهنامه بود که انتساب کتاب کلیله به جایی به نام هندوستان عمومیت یافت.

ادامه مطلب
احقاق حقی معنوی که افتخار آمیز است !
شمال ایران خاستگاه کلیله و دمنه !
كد مطلب: 133 -   تعداد بازديد: 1054 -  شنبه 24 اسفند 1398
درویش علی کولاییان

از کتاب های مشهور جهان کلیله است . شهرت بین المللی هیچ کدام از آثار فرهنگی مربوط به ایران به شهرت این کتاب نمی رسد . این کتاب در ردیف بزرگترین آثار فرهنگی جهان محسوب می شود  و میلیون ها نفر با نام ایران  ، اول بار ،  با خواندن کلیله آشنا می شوند . می گویند این کتاب به صدها زبان برگردانده شده است1 باید با افتخار اعلام نماییم ، حقوق معنوی مربوط به این اثر در قدم اول به مازندران و به کهن سرزمین ما ایران تعلق دارد ، گر چه بی دقتی ها و سهل انگاری ها ، سبب شد تا به اشتباه ، خاستگاه کلیله به جای مازندران  و شمال ایران ، شبه قاره هند و کشورهندوستان معرفی شود . این اشتباه بزرگ از کجا سرچشمه می گیرد ؟

 
ادامه مطلب

کلیله
كد مطلب: 118 -   تعداد بازديد: 895 -  شنبه 30 آذر 1398
درویش علی کولاییان
                                  کلیله

کلیله و دمنه شاهکاری کم نظیر و شاید بی نظیر است . گفته می شود این کتاب ، به بیش از یکصد زبان برگردانده شد . در سال های اخیر پژوهشهای صورت گرفته توسط این جانب ، این نکته را آشکار می کند که کتاب کلیله ، هدیه فرهنگی مردم مازندران به فرهنگ ایران و جهان است و بر اثر اشتباه و غفلت تاریخی بعضی کاتبان ایرانی این گوهر والای فرهنگ ما به جایی دیگر ؛ به شبه قاره هند نسبت داده شد . اخیراً از مقاله ای مهم  با عنوان " سرچشمه کلیله " با خبر شدم که تصویر آن در ذیل همین مقدمه آمده است . مقاله  ای که نامبرده شد، سالها پیش در نشریه " انجمن فرهنگ ایران باستان دوره دوم فروردین ۱۳۴۴ شماره 1  "  درج شده ، ترجمه ای از شادروان مسعود رجب نیا است (رجب نیا سالها در تهران ، معاونت کتابخانه ملی را برعهده داشت   ترجمه رجب نیا پس از گذشت نیم قرن در دائره المعارف بزرگ اسلامی بازنشر  و نگارنده بعد از  دوازده سال تلاش  در این زمینه  برای اولین بار از وجود آن با خبر می شود ) اصل مقاله به قلم ایرانشناس پاکستانی اهل سند ؛  شادروان  دکتر نبی بخش بلوچ است که در تاریخ ، فولکلور ، باستانشناسی ، مردم شناسی ، موسیقی  ، فرهنگ و تمدن اسلامی  آثاری ارزشمند از او باقی است  . اهمیت مقاله ، اثبات ایرانی بودن کلیله و دمنه و نفی منشا هندی برای آن است .  فرصت را غنیمت شمرده ، نظریه عالمانه دانشمند برجسته پاکستان  پروفسور نبی بخش بلوچ  را که تاکید بر ایرانی بودن کلیله محتوای آن است و نتایج پژوهش اینجانب با آن سازگاری دارد با خوانندگان محترم در میان می گذارم . دکتر نبی بخش بلوچ هشت سال پیش ، در 94 سالگی در حیدرآباد پاکستان در گذشت . ایشان از دانشگاه کلمبیا درجه دکتری گرفت به کسب نشان های متعدد فرهنگی در کشور خود  نیز نائل شد و از  برکت فضائلی که داشت او در سند پاکستان و میان مردم ، کتابخانه ای سیار لقب گرفت ..........................                             .                         
 
ادامه مطلب
تنگه کولا کجاست ؟
« اسپهبد خورشید » نامی است بی سبب برای غار خطیر کوه !
كد مطلب: 112 -   تعداد بازديد: 1285 -  سه شنبه 28 خرداد 1398
درویش علی کولاییان

   

مقاله ای در پاییز 97 در نشریه  " پژوهش های باستان شناسی ایران "  با عنوان " دربند کولا آوردگاه راه بردی اسپهبدان تبرستان در برابر اعراب " منتشر شد و موضوع آن ، مکانی تاریخی در مازندران ، موسوم به  " دربند کولا " است . نویسنده مسئول مقاله آقای دکتر سامان توفیق در جریان پژوهش ها ی خود ، غار با اهمیت و بی نظیر خطیر کوه در شهرستان سوادکوه مازندران را که اخیراً به نادرست نزد بعضی ها به اسپهبد خورشید موسوم شده است چنین می نامد و آن را در پیوند با مکان تاریخی " دربند کولا " می شناساند ،  و پژوهش منتشره از سوی اینجانب را که اصولاَ با اساس کار های ایشان در تعارض است ، با شرحی مفصل اما استدلالی ضعیف و نادرست مورد تردید قرار می دهد . از آنجا که درستی رساله دکتری و درستی موضوع پروژه ایشان ، با مکان یابی درست دربند کولا محک می خورَد ، وظیفه  خود می دانم  به منظور روشنی انداختن به موضوع مطالبی را بازگو کنم



 

ادامه مطلب
«وَرَنَ » ،«ورند » و « رینه »
تاریخ پژوهی را جدی بگیریم
كد مطلب: 109 -   تعداد بازديد: 1507 -  يكشنبه 15 مهر 1397
درویش علی کولاییان

در دانشگاه های کشور ، هنوز هم به تاریخ محلی کم پرداخته می شود . درمازندران این نارسایی بیشتر است .  بیرون از موسسات دانشگاهی ، گر چه جمعی می کوشند تا  پرده از تاریخ مازندران باستان بردارند اما  با تاسف در اغلب موارد ، واقعیت ها و شواهد تاریخی را ، آنها  به دور از متدهای علمی دنبال می  کنند  ، بر پایه حدس و گمان ملاحظاتی  بر روی کاغذ می آورند و بی آن که احساس مسئولیت کنند آن را به علاقه مندان، به ویژه به مردم عادی ، در قالب کتاب ارائه می دهند  .  نقد  و بررسی  کتاب های  این دسته از نویسندگان نیز سنتی جا افتاده نیست . گاهی به این  واهمه ، که مبادا خصومت مولف ، یا خصومت هواداران ، دامنگیر منتقد اثر شود .

ادامه مطلب

مازندرانی و سنسکریت کلاسیک
كد مطلب: 106 -   تعداد بازديد: 1500 -  سه شنبه 16 مرداد 1397
درویش علی کولاییان

انتشار چاپ دوم مازندرانی و سنسکریت کلاسیک  
1.JPG............................................................................................................................................................................................
ابتدا قبلي 1 2 3 4 5 6 7 بعدي انتها

نتيجه 1 - 11 از 67